Mevduat Faizi Hesaplama

Mevduat faizi nasıl hesaplanır?

Vadeli mevduatta faiz basit faizle ve gerçek gün sayısıyla işler. Bankalar genellikle yıl için 365 gün esasını kullanır; araçta isterseniz 360 günlük tabanı da seçebilirsiniz. Brüt faiz, stopaj ve net faiz şu sırayla bulunur:

Brüt faiz = Anapara × Yıllık brüt oran × Vade (gün) / 365
Stopaj    = Brüt faiz × Stopaj oranı
Net faiz  = Brüt faiz − Stopaj

Stopaj oranı üç şeye bağlıdır: hesabın türü (TL mevduat, katılma hesabı, döviz, altın), vade (6 aya kadar, 1 yıla kadar, 1 yıldan uzun) ve hesabın açıldığı ya da yenilendiği tarih. Aynı hesabı farklı tarihlerde açtığınızda farklı oran uygulanabileceği için tarih alanı doldurulması gereken bir bilgidir; araç oranı, bu tarihe karşılık gelen kayıttan otomatik olarak seçer. İsterseniz "Stopaj oranını elle gir" kutusunu işaretleyip kendi oranınızı da yazabilirsiniz.

Yıllık getiriyi karşılaştırmak için iki ölçü sunulur. Net yıllık getiri (basit), ilk vadenin net faizini seçilen gün tabanıyla yıllığa çevirir; bankanın ilan ettiği brüt orana en yakın karşılaştırma ölçüsüdür. Efektif net yıllık getiri ise vade sonu bakiyenin anaparaya oranını takvim yılına (365 gün) çevirir; hesabı yenilediğinizde net faizin de faiz getirmesinin etkisini içerir:

Efektif net yıllık getiri = (Vade sonu bakiye / Anapara)^(365 / toplam gün) − 1
Reel getiri = (1 + efektif net getiri) / (1 + enflasyon) − 1

Stopaj (gelir vergisi tevkifatı) oranları

Bankalardaki mevduat faizlerinden ve katılım bankalarının katılma hesaplarına ödediği kâr paylarından, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 67. maddesi uyarınca ödeme sırasında gelir vergisi kesilir. Oranlar, 2006/10731 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı'nın ilgili bendinde yer alır ve Cumhurbaşkanı kararlarıyla değiştirilir. Gerçek kişiler için bu kesinti nihai vergidir; mevduat faizi yıllık gelir vergisi beyannamesine dahil edilmez. Aşağıdaki oranlar Ekim 2026 itibarıyla geçerlidir ve hesaplayıcı bunları her zaman güncel parametre dosyasından okur:

Vade kovası, açılış tarihinden itibaren altı ay ve on iki ay sonrasındaki tarihe kadar geçen gün sayısıyla belirlenir; sınır günü alt kovada sayılır. Örneğin 01.01.2026'da açılan bir hesapta 181 günlük vade altı aya, 182 günlük vade bir yıla kadar kovasına girer. Altı ay artık gün sayısına göre 181 ile 184 gün arasında değiştiği için araç kovayı sabit bir gün sayısıyla değil, takvime göre hesaplar. Altın hesaplarında Cumhurbaşkanı kararında ayrı bir alt bent yer almaz; bankalar %15'lik kanuni oranı vadeden bağımsız uygulamaktadır, bu nedenle sonuçta bir uyarı notu görebilirsiniz. Enflasyona endeksli, vadesi bir yıldan uzun TL mevduatta ise %0 oranı uygulanır.

Oranlar zaman içinde değişir ve her vade dönemi, başladığı tarihteki oranla vergilendirilir. Daha önce açılmış bir vadeli hesap, vade sonuna kadar açılış tarihindeki oranı korur; hesabı yenilediğiniz gün ise yeni oran geçerli olur. Vade yenilemeli hesaplamada araç bu yüzden her dönemin stopajını ayrı bulur ve oran değiştiğinde tabloda "DEĞİŞTİ" işaretiyle gösterir.

Örnek hesaplama: 1 milyon TL, 32 gün, %40

1.000.000 TL'yi yıllık %40 brüt faizle 32 günlüğüne yatırdığınızı varsayalım. 32 gün altı aydan kısa olduğu için TL mevduatta %17,5 stopaj uygulanır.

Brüt faiz = 1.000.000 × 0,40 × 32 / 365 = 35.068,49 TL
Stopaj    = 35.068,49 × 0,175 = 6.136,99 TL
Net faiz  = 35.068,49 − 6.136,99 = 28.931,51 TL
Net yıllık getiri (basit) = 28.931,51 / 1.000.000 × 365 / 32 = %33,00

Aynı hesabı iki kez daha yenilediğinizi (toplam üç dönem, 96 gün) düşünün. Net faiz her vade sonunda anaparaya eklenir; 100.000 TL ile başlayan hesap %40 brüt oranda üç dönem sonunda 108.932,98 TL'ye ulaşır ve efektif net yıllık getiri yaklaşık %38,45 olur. Yenileme olmadan, tek vadeyi yıllıklandırdığınızdaki %33,00'lük basit getiriyle efektif getiri arasındaki fark, faizin faizinden gelir. Aşağıdaki kutu, aynı örneği güncel hesaplayıcıyla canlı olarak gösterir.

Vade yenileme ve stopaj değişimi

Bankaların çoğu, vadesi gelen hesabı net faizle birlikte aynı vadeyle yeniden açar. Yeni dönemin anaparası bir öncekinin bakiyesidir ve stopaj yeni bir hesap açılmış gibi, yenileme gününün oranıyla kesilir. Bu nedenle uzun süreli yenilemelerde iki farklı etki bir arada görülür: bileşik büyüme getirisi artırır, mevzuat değişirse stopaj getiriyi azaltabilir. Örnek olarak 01.06.2025'te açılıp 32 günlük vadeyle iki kez yenilenen bir hesapta ilk iki dönem %15, üçüncü dönem (04.08.2025) %17,5 stopajla vergilendirilir; çünkü oran 09.07.2025'te yükselmiştir. Hesaplayıcı bu geçişi yenileme tablosunda ve zaman çizelgesinde işaretler.

Gelecekteki yenilemelerde oranın değişip değişmeyeceği bilinemez. Araç, bugünkü faiz ve stopaj oranlarını gelecek dönemlere de uygular ve toplam süre on yılı aştığında bunu uyarı olarak belirtir. Tahmini bir getiri hesabı yaparken yenileme sayısını ve vade süresini kullanmak, oranın sabit kalacağı varsayımını içerdiğinden kesin bir sonuç sunmaz.

Reel getiri: enflasyonu hesaba katmak

Nominal faiz, paranızın satın alma gücünü korumak için tek başına yeterli bir ölçü değildir. Reel getiri, Fisher denklemiyle net getiriyi yıllık enflasyonla karşılaştırır: ((1 + net getiri) / (1 + enflasyon)) − 1. Örneğin efektif net yıllık getirisi %40 olan bir mevduatın reel getirisi, yıllık enflasyon %30 ise yaklaşık %7,7'dir; enflasyon %45 ise reel getiri negatif, yaklaşık −%3,4'tür. Enflasyon alanını boş bırakırsanız araç, TÜİK'in en son açıkladığı yıllık TÜFE değişimini kullanır ve bunu sonuçta ayrıca belirtir. Geleceğe dönük bir karar için kendi enflasyon beklentinizi girmeniz daha anlamlıdır.

Reel getirinin pozitif olması paranızın değer kazandığını, negatif olması ise faiz geliri eklenmiş olsa bile alım gücünün azaldığını gösterir. Bu fark, vadeli mevduatı bütçe planlamasında "kâr" değil, "değer koruma" aracı olarak değerlendirmek için sık kullanılan bir ölçüdür.

TL mevduat mı, döviz mi? Başabaş kur

İkinci hesap modu, aynı tutarı belirli bir vade boyunca TL mevduatta mı yoksa dolar ya da euro mevduatında mı tutmanın daha kârlı olacağını, vade sonu kurunun hangi seviyesi için iki seçeneğin eşitleneceğini hesaplayarak yanıtlar. Önce her iki hesabın net dönem getirisi bulunur (TL için TL stopajı, döviz için %25 stopaj), sonra bugünkü kurdan başlanarak başabaş kur bulunur:

n_TL = Oran_TL × Gün / 365 × (1 − Stopaj_TL)
n_D  = Oran_D × Gün / 365 × (1 − Stopaj_D)
Başabaş kur = Bugünkü kur × (1 + n_TL) / (1 + n_D)

Örneğin 1.000.000 TL, %40 TL faizi, %3 dolar faizi, 32 günlük vade ve 41,27 TL bugünkü kur için TL net getirisi %2,89, dolar net getirisi %0,20 ve başabaş kur 42,38 TL'dir; yani kur vade sonunda yaklaşık %2,69 artıp 42,38 TL'yi aşarsa dolar mevduatı, aşmazsa TL mevduat daha çok kazandırır. Bu hesap kurun geleceğini tahmin etmez ve yatırım tavsiyesi değildir; yalnızca eşitlik noktasını gösterir. Bugünkü kur alanı boş bırakılırsa TCMB'nin günlük döviz satış kuru kullanılır. Güncel kurlar aşağıdadır:

Sık yapılan hatalar

• Brüt faizi net sanmak: Banka ilanlarında yazan oran brüttür; elinize geçen tutar stopaj düşüldükten sonraki net faizdir.
• Vade kovasını yanlış seçmek: Stopaj oranı vadeye bağlıdır. 181 günlük hesapla 182 günlük hesap arasında oran farklıdır; bu fark küçük görünse de büyük tutarlarda önemlidir.
• Yenilemede oranın sabit kalacağını varsaymak: Hem faiz hem stopaj yenileme günündeki koşullara göre belirlenir.
• Yıllık efektif getiriyle basit getiriyi karıştırmak: Bankaların ilan ettiği oran basit yıllık orandır; yenilemeli efektif getiri daha yüksektir.
• Gün tabanını gözden kaçırmak: 360 gün esasıyla hesaplanan bir ürünün faizi 365/360 oranında daha yüksek çıkar; karşılaştırmaları aynı tabanla yapın.
• Enflasyonu unutmak: Yüksek nominal faiz, yüksek enflasyonda reel getiriyi garanti etmez.
• Döviz mevduatında kuru yok saymak: Döviz faizi düşük, kur riski yüksektir; başabaş kur bu yüzden önemlidir.

Hesaplamanın kapsamı ve sınırları

Araç, sabit faizli, vade sonunda faiz ödeyen mevduat ürünlerini modeller. Katılma hesaplarında bankanın ilan ettiği oran genellikle tahmini kâr payı oranıdır; fiilen dağıtılan kâr payı farklı olabilir. Vade bozma durumunda uygulanacak faiz ve komisyonlar bankanın sözleşmesine bağlıdır ve hesaba katılmaz. Kur Korumalı Mevduat (KKM) uygulaması sonlandırıldığı için bu araç KKM hesaplarını kapsamaz. Mevduatın Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) güvencesi ve sigorta kapsamı için TMSF'nin açıklamalarına bakmalısınız. Bu sayfadaki bilgiler yatırım ya da vergi danışmanlığı değildir; bankanızın hesap dökümü ve mevzuat esastır.

Hesaplamada ara adımlar yuvarlanmaz, yalnızca gösterimde iki ondalığa yuvarlama yapılır; bankalar kuruş yuvarlamasını farklı adımlarda uyguladığından birkaç kuruşluk fark olağandır.